Je hond duikt tijdens een warme julidag graag de plas in, maar juist in deze maand loert er gevaar in stilstaand water: blauwalg. Voor een hond kan een slok besmet water binnen enkele uren dodelijk zijn. Hieronder lees je hoe je blauwalg herkent, welke verschijnselen je in de gaten houdt en wat je moet doen als het misgaat.
Waarom juist in juli?
Blauwalg is geen alg maar een bacterie: de cyanobacterie. Die vermeerdert zich explosief bij water boven de 20 graden, weinig wind en veel voedingsstoffen. Precies de omstandigheden van een Nederlandse julimaand na een paar warme, windstille dagen. In ondiepe recreatieplassen, vijvers en sloten drijft de bacterie dan samen tot een drijflaag.
Zo herken je het
Blauwalg ziet eruit als een blauwgroene of soms roodbruine olieachtige laag op het water, die aan de oever samendrijft en doet denken aan gemorste verf of erwtensoep. De laag kan schuimen en ruikt vaak muf of naar mest. Twijfel je, dan is er een simpele test: schep wat water in een glas en laat het een half uur staan. Zakken de deeltjes naar de bodem, dan is het waarschijnlijk gewoon kroos of stuifmeel. Drijven ze naar boven en vormen ze weer een laagje, dan wijst dat op blauwalg.
Let ook op de borden bij officiële zwemlocaties en check zwemwater.nl of de app Zwemwater. Daar staan actuele waarschuwingen per plas. Maar veel plekken waar honden zwemmen, zoals sloten en poldervijvers, worden helemaal niet gecontroleerd. Daar ben je op je eigen ogen aangewezen.
Waarom honden extra risico lopen
Een mens die per ongeluk een slokje binnenkrijgt, wordt meestal misselijk. Een hond slikt tijdens het zwemmen en apporteren veel meer water door. En na afloop likt hij zijn vacht schoon, waarmee hij de opgehoopte bacteriën alsnog binnenkrijgt. Kleine honden lopen door hun lage lichaamsgewicht het grootste risico.
Welke verschijnselen zie je?
De gifstoffen tasten vooral de lever en het zenuwstelsel aan. Verschijnselen kunnen al binnen 15 minuten tot enkele uren optreden:
Maag- en darmklachten
Braken, diarree, kwijlen en buikpijn zijn vaak de eerste signalen.
Neurologische verschijnselen
Wankel lopen, spiertrillingen, verwardheid, stuipen of moeite met ademhalen. Dit zijn alarmsignalen die op een acute vergiftiging wijzen.
Later: leverproblemen
Gele slijmvliezen, extreme sloomheid en bloedingen kunnen binnen een dag optreden.
Wat doe je als je hond erin is geweest?
Haal hem er direct uit en laat hem zichzelf niet schoonlikken. Spoel hem meteen af met schoon leidingwater, ook de kop en de poten, en droog hem af. Bel daarna je dierenarts, ook als je hond zich nog prima gedraagt. Er bestaat geen tegengif voor de gifstoffen van blauwalg; de behandeling bestaat uit ondersteuning, zoals een infuus en actieve kool, en die werkt het beste als je er snel bij bent. Wacht dus niet af tot de eerste verschijnselen komen.
Zo voorkom je het
Laat je hond in juli en augustus alleen zwemmen in stromend water of in officieel goedgekeurd zwemwater. Neem altijd een flesje drinkwater mee, zodat hij niet uit de plas hoeft te drinken. En houd de vuistregel aan: ziet het water er raar uit, ruikt het raar, of zie je een drijflaag, dan gaat de hond aan de lijn.
Tot slot: blauwalg is in juli een reëel risico en verloopt bij honden snel. Spoelen, niet laten likken en direct bellen met de dierenarts is de juiste volgorde.
